Iranian Journal of Health Insurance

fa عوامل مرتبط با بهرهمندی از خدمات بستری در ایران: کاربرد مدل رفتاری بهرهمندی از خدمات سلامت Factors Related to the Utilization of In-patients Health Services in Iran: Application of Andersen’s Behavioral Model of Health Services Use تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">مقدمه: آگاهی از بهره‌مندی از خدمات سلامت و تعیین‌کننده‌های آن برای برنامه‌ریزی‌های حوزه سلامت اهمیت دارد. در مدل رفتاری اندرسن، عوامل مستعد‌کننده، عوامل توانا کننده و عوامل مرتبط با نیاز، بهره‌مندی از خدمات سلامت را تبیین می‌کنند. هدف این مطالعه شناسایی عوامل مرتبط با بهره‌مندی از خدمات بستری در ایران بر اساس مدل مذکور است. روش بررسی: پژوهش حاضر یک مطالعه تحلیل ثانویه است که براساس داده‌های پیمایش ملی بهره‌مندی از خدمات سلامت در سال‌های ۱۳۸۷ و ۱۳۹۴ انجام شد. تعداد افراد نمونه در سال ۱۳۸۷، ۸۳۲۶ و در سال۱۳۹۴، ۵۶۸۴ نفر بود. از رگرسیون لاجیت برای بررسی عوامل مرتبط با بهره‌مندی از خدمات سلامت استفاده شد. یافته ها: بیماران زن (۰۱/۰> P؛۴۸/=OR)، بیماران با سن بالاتر (05/0>P؛01/1=OR)، بیمارانی که نیاز آنها توسط پزشک یا پرسنل درمانی تشخیص داده شده بود (۰۱/۰> P؛۹۸/۱=OR)، بیمارانی که سرپرست خانوارشان دارای تحصیلات بالاتر از دیپلم بود (۰۱/۰> P؛۶۵/۱=OR)، و ساکنان مناطق محروم کشور (۰۵/۰> P؛۴۲/۱=OR) با شانس بیشتری از خدمات بستری بهره‌مند شدند. شانس بهره‌مندی از خدمات بستری در سال ۱۳۹۴ نسبت به سال ۱۳۸۷، بیشتر بود (۰۱/۰> P؛۱۵/۲=OR). نتیجه‌گیری: مدل رفتاری اندرسن می‌تواند چارچوب نظری مناسبی برای تبیین تعیین‌کننده‌های بهره‌مندی از خدمات بستری در ایران باشد. پیشنهاد می‌شود سه دسته عوامل تشکیل‌دهنده این مدل رفتاری، به طور پیوسته در سیاست‌گذاری‌های مرتبط با بهره‌مندی از خدمات بستری مورد توجه قرار گیرد.  </div> <div style="text-align: justify;">Introduction: Awareness of benefiting from health services and its determinants is important for health care planning. In Andersen’s behavioral model, predisposing and enabling factors and factors related to need explain the use of health services. The purpose of this study is to identify the factors related to the use of inpatient services in Iran based on the mentioned model. Methods: The present study is a secondary analysis study that was conducted based on the data of the national survey of the use of health services in 2008 and 2015. The number of sampled people was 8326 in 2008 and 5684 in 2015. Logit regression was used to examine the factors related to the use of health services. Results: Female patients (OR=1.48, P<0.01), older patients (OR=0.01, P<0.05), patients whose needs were diagnosed by doctors or medical personnel (OR=1.98, P<0.01), patients whose head of household had higher than diploma education (OR=1.65, P<0.01), and residents of disadvantaged areas of the country (OR=1.42, P<0.05) were more likely to benefit from inpatient services. The chance of benefiting from inpatient services was higher in 2015 than in 2008 (OR=2.15, P<0.01). Conclusion: Andersen’s Behavioral Model of Health Services can be a suitable the theoretical framework to explain the determinants of the use of inpatient health services in Iran. It is suggested that the 3 categories of factors constituting this behavioral model should be continuously considered in policies related to the use of inpatient services. </div> خدمات سلامت, بهره مندی, بستری, ایران Health Services, Benefits, Hospitalization, Iran 86 95 http://journal.ihio.gov.ir/browse.php?a_code=A-10-197-2&slc_lang=fa&sid=1 Mozhgan Nezamzadeh Ezhieh مژگان نظام‌زاده اژیه marjan.nezamzade@gmail.com 10031947532846003523 10031947532846003523 No School of Management and Medical Information Sciences, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran دانشکده مدیریت و اطلاع‌‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران Shirin Nosratnejad شیرین نصرت‌نژاد sh_nosratnejad@yahoo.com 10031947532846003524 10031947532846003524 No Iranian Center of Excellence for Health Management, Department of Health Economics, Faculty of Management and Medical Informatics, Tabriz University of Medical Sciences, Tabriz, Iran قطب علمی آموزشی مدیریت سلامت کشور، گروه اقتصاد سلامت، دانشکده مدیریت و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران Maryam Moeeni مریم معینی mmoeini1387@gmail.com 10031947532846003525 10031947532846003525 Yes Health Management and Economics Research Center, Isfahan University of Medical Sciences, Isfahan, Iran مرکز تحقیقات مدیریت و اقتصاد سلامت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران